અમદાવાદ : ૩૦ સપ્ટેમ્બર સુધી નિકાસ પર પ્રતિબંધ મૂકવાના અચાનક નિર્ણય પર ખાંડ ક્ષેત્ર એ આશ્ચર્ય વ્યક્ત કર્યું છે. સરકારે હાલના ૧.૫ મિલિયન ટનમાંથી ૫૦૦,૦૦૦ ટનની વધારાની નિકાસને મંજૂરી આપ્યા પછી આ નિર્ણય અચાનક આવ્યો છે. જ્યારે કેટલાક લોકોએ દલીલ કરી હતી કે સ્થાનિક ભાવમાં વધારાને નિયંત્રિત કરવા અને આગામી મહિનાઓમાં બજારમાં પૂરતી ખાંડની ઉપલબ્ધતા સુનિશ્ચિત કરવા માટે નિકાસ પર પ્રતિબંધ લાદવામાં આવ્યો હતો, ત્યારે અન્ય લોકોએ આ નિર્ણયથી લાંબા ગાળે ખેડૂતોને નુકસાન પહોંચાડશે તેવો મત વ્યક્ત કર્યો હતો.
કેટલાક દલીલ કરે છે કે સરકારના આ પગલાથી ખાંડ મિલોના ભાવ નિયંત્રિત કરવાનો ઉદ્દેશ્ય પ્રાપ્ત થશે નહીં, જે છેલ્લા કેટલાક અઠવાડિયામાં ઓછા બંધ સ્ટોક અને ઉત્પાદનમાં ઘટાડાના ભયને કારણે રૂા. ૩૫- રૂા. ૩૬ પ્રતિ કિલોથી વધીને રૂા. ૩૮- રૂા. ૪૦ પ્રતિ કિલો થઈ ગયા છે.
ઉદ્યોગના સુત્રોએ જણાવ્યું હતું કે, કુલ સંગ્રહ ઓછો છે. ૨૦૨૫-૨૬ સીઝન (ઓક્ટોબરથી સપ્ટેમ્બર) માં ખાંડનું ઉત્પાદન લગભગ ૨૭.૯૫ મિલિયન ટન રહેવાની ધારણા છે, જે અગાઉ અંદાજિત ૨૯ મિલિયન ટન હતું, અને બંધ સ્ટોક ૩.૮ થી ૩.૯ મિલિયન ટન હોવાનો અંદાજ છે, જે ગયા વર્ષના ૫ મિલિયન ટન કરતા નોંધપાત્ર રીતે ઓછો છે. નિકાસ પ્રતિબંધથી સરકારને વધુમાં વધુ ૨૦૦,૦૦૦ ટન ખાંડની બચત થશે જે અન્યથા નિકાસ કરવામાં આવી હોત, પરંતુ આનાથી કુલ પુરવઠો કેટલો વધશે તે જોવાનું બાકી છે.
ઇન્ડિયન સુગર એન્ડ બાયો-એનર્જી મેન્યુફેક્ચરર્સ એસોસિએશને કહ્યું હતું કે સરકારનું પગલું વિદેશી ખરીદદારો પ્રત્યે પ્રતિબદ્ધતા ધરાવતી મિલો માટે મુશ્કેલીઓ ઊભી કરી શકે છે. પહેલાથી જ પૂર્ણ થયેલા કરારોના અમલને મંજૂરી આપવાથી વ્યવસ્થિત વેપાર સમાધાનને સરળ બનાવી શકાય છે.
ચાલુ ખાંડ સીઝન ૨૦૨૫-૨૬ (ઓક્ટોબર-સપ્ટેમ્બર) માટે, ખાદ્ય મંત્રાલયે શરૂઆતમાં ૧.૫ મિલિયન ટનની નિકાસને મંજૂરી આપી હતી, બાદમાં વધારાની ૫૦૦,૦૦૦ ટનની નિકાસને મંજૂરી આપી હતી, જેમાંથી ફક્ત ૮૭,૫૮૭ ટન જ મંજૂર કરવામાં આવ્યા હતા.
તાત્કાલિક અસરથી ખાંડની નિકાસ પર પ્રતિબંધ મૂકવાના નિર્ણય બાદ ગુરુવારે ખાંડ કંપનીના શેરમાં ૭ ટકા સુધીનો ઘટાડો થયો હતો.
